19 September 2022

Racisme-klachten over ON: wat gebeurt er nu?

In de afgelopen drie dagen hebben zich meer dan 1750 mensen tot de ombudsman gewend met opmerkingen en klachten over de inhoud van een uitzending van Ongehoord Nederland van 15 september 2022. De klachten concentreren zich voornamelijk rond een item met daarin beelden van geweld van zwarte mensen tegen witte mensen. De inhoud van dat item en het gesprek dat hierover met een studiogast werd gevoerd, worden door klagers discriminerend, opruiend, haat zaaiend en racistisch genoemd. Ook zijn er klachten over het verspreiden van onjuiste informatie en de presentatoren zouden zich onvoldoende journalistiek opstellen in dit en andere onderdelen van het programma.

Reactie NPO

In een eerste reactie op de vele klachten die ook daar binnenkwamen, stelde de NPO dat vrijheid van meningsuiting “hoog in het vaandel” van de publieke omroep staat, maar dat de grenzen aan de vrijheid van meningsuiting in deze uitzending bereikt zijn.

De NPO vroeg de ombudsman klachten over deze aflevering “met voorrang” te onderzoeken. Het Commissariaat voor de Media werd verzocht om zich uit te spreken “in het licht van het Mediawet-artikel 2.88 lid 5: ‘een publieke media-instelling neemt passende maatregelen om te voorkomen dat het aanbod van haar mediadiensten aanzet tot geweld of haat jegens een groep of lid van een groep’.”

 

Procedure ombudsman

De ombudsman heeft een onafhankelijke positie. Ik heb geen aansporing of aanwijzing nodig om mijn werk te doen. Ik doe dat in onafhankelijkheid, van omroepen, van NPO en van het publiek. De klachten die mij bereiken en die voldoen aan de criteria die de klachtenprocedure stelt, zal ik – zoals te doen gebruikelijk – doorzenden aan de omroep waarover geklaagd is. Ik ben uiteraard benieuwd naar de antwoorden en verantwoording aan klagers. Net zoals ik benieuwd ben of de toezichthouders en handhavers – in deze NPO, Commissariaat voor de Media en ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap – zich hier verder over buigen.

In de komende tijd zal onderzoek plaatsvinden volgens de procedure zoals die voor de ombudsman is vastgelegd. Klagers krijgen een ontvangstbevestiging van hun mail. De ombudsman haalt bij klachtenafhandeling altijd weerwoord bij een (hoofd)redactie of omroep. De uiterste termijn voor antwoord op een klacht die aanleiding was tot onderzoek is drie maanden.

Gezien de omvang van het aantal klachten zal het naar alle waarschijnlijkheid niet mogelijk zijn om klagers persoonlijk op de hoogte te houden van de voortgang of uitkomst. Resultaat van onderzoek zal via deze website, de nieuwsbrief en sociale media met het publiek gedeeld worden.